Jak młodzi ludzie postrzegają demokrację? Czy mają poczucie, że ich głos jest słyszany i może wpływać na decyzje dotyczące życia publicznego? Jak rozpoznawać dezinformację i dlaczego coraz trudniej prowadzić merytoryczną dyskusję o polityce? Między innymi o tych zagadnieniach rozmawiali uczestnicy debaty „Demokracja zaczyna się od nas. Czy mamy wpływ?”, zainicjowanej przez EUROPE DIRECT Suwałki i zorganizowanej we współpracy z Państwową Uczelnią Zawodową w Suwałkach dnia 12.10.2026r.
W spotkaniu uczestniczyli studenci III roku logistyki, II roku bezpieczeństwa wewnętrznego oraz III roku administracji, a także przedstawiciele kół naukowych SedLex i ADMINinicjatywa. Debata stała się przestrzenią do wymiany poglądów, zadawania pytań i spojrzenia na demokrację z perspektywy młodego pokolenia.
Od samorządu studenckiego do udziału w życiu publicznym
Jednym z poruszonych tematów było zaangażowanie obywatelskie, które może zaczynać się już w najbliższym otoczeniu – na przykład poprzez działalność samorządu studenckiego. Uczestnicy zwracali uwagę, że nie wszyscy studenci znają swoich przedstawicieli, wiedzą, czym zajmuje się samorząd i jakie możliwości działania oferuje.
Wśród przyczyn ograniczonego zaangażowania wymieniano niewystarczający przepływ informacji oraz trudności w zachęcaniu młodych ludzi do wspólnych inicjatyw. Rozmawiano również o tym, czy młodzież chętnie podejmuje tematy polityczne i społeczne. Wypowiedzi pokazały, że zainteresowanie sprawami publicznymi jest zróżnicowane i zależy między innymi od indywidualnych doświadczeń oraz środowiska.
Dezinformacja i edukacja obywatelska – jak odróżnić fakty od manipulacji?
Dużo uwagi poświęcono znaczeniu edukacji obywatelskiej i medialnej. Studenci wskazywali na potrzebę lepszego przygotowania młodych ludzi do rozumienia mechanizmów demokracji, zasad działania systemu politycznego, procesu wyborczego oraz praw przysługujących obywatelom.
Ważnym zagadnieniem była umiejętność oceny wiarygodności informacji. Uczestnicy zwracali uwagę na problem fałszywych treści w internecie, działalność farm trolli oraz możliwość manipulowania opinią publiczną. Poruszono również kwestię kontaktu dzieci i młodzieży z treściami faszystowskimi i nazistowskimi oraz ryzyko radykalizacji. Podkreślono znaczenie edukacji, krytycznego myślenia i odpowiedniego reagowania na niepokojące zjawiska.
Polityka, agresja i zaufanie społeczne
W trakcie dyskusji pojawił się również temat sposobu prowadzenia debaty publicznej. Polityka bywa kojarzona z konfliktem, agresją słowną, wzajemnymi oskarżeniami i brakiem szacunku dla odmiennych poglądów. Zdaniem uczestników taki sposób komunikacji może zniechęcać do rozmów o sprawach publicznych i osłabiać zaufanie do instytucji oraz osób pełniących funkcje publiczne.
Zwrócono uwagę na ryzyko przyzwyczajania się do coraz ostrzejszego języka i powtarzających się afer politycznych. Dyskutowano także o tym, jak wizerunek polityków i sposób przekazywania przez nich informacji wpływają na odbiór ich działań. W tym kontekście szczególnie ważna staje się umiejętność oceny argumentów i faktów, a nie tylko sposobu ich przedstawiania.
Czy głos oddany w wyborach daje poczucie wpływu?
Kolejnym zagadnieniem było poczucie sprawczości obywateli. Część uczestników wskazywała na ograniczenia związane z wyborem kandydatów i rolą partii politycznych. Rozmawiano również o oczekiwaniach wyborców, którzy liczą na poprawę jakości życia i stabilność, a następnie oceniają polityków przez pryzmat spełnionych lub niespełnionych obietnic.
W dyskusji pojawiły się także protesty i ich znaczenie w życiu społecznym. Uczestnicy zastanawiali się nad granicą między oddolną aktywnością obywatelską a działaniami wynikającymi z rywalizacji politycznej. Rozbieżne opinie pokazały, że również w tej kwestii warto rozmawiać, analizować motywacje i uwzględniać różne perspektywy.
Demokracja to nie tylko wybory
Debata pokazała, że pytanie o wpływ obywateli na rzeczywistość nie ma jednej prostej odpowiedzi. Poczucie sprawczości wiąże się nie tylko z udziałem w wyborach, ale także z codzienną aktywnością społeczną, dostępem do rzetelnych informacji, jakością debaty publicznej i możliwością uczestniczenia w podejmowaniu decyzji.
Wśród ważnych wyzwań znalazły się wzmacnianie edukacji obywatelskiej i medialnej, poprawa komunikacji z młodymi ludźmi, przeciwdziałanie dezinformacji oraz tworzenie przestrzeni do spokojnej, merytorycznej wymiany poglądów.
Z inicjatywy EUROPE DIRECT Suwałki, we współpracy z PUZ w Suwałkach, stworzyliśmy przestrzeń do rozmowy o demokracji z perspektywy młodego pokolenia. Dziękujemy wszystkim uczestnikom za zaangażowanie, otwartość i podzielenie się swoimi opiniami. Takie spotkania przypominają, że świadome uczestnictwo w życiu publicznym zaczyna się od zainteresowania sprawami wspólnymi, krytycznego myślenia i gotowości do dialogu.